Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 23 Ιανουαρίου 2020
Πολιτισμός Έλληνες Ευεργέτες Εκδόσεις Δήμου Ιωαννιτών για τους Εθνικούς Ευεργέτες Ζωσιμαία Σχολή Ιωαννίνων Ήπειρος Ιωάννινα

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Καλούδης Γεώργιος
Ζωσιμαία Σχολή Ιωαννίνων
Χρήστος Σούλης
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Ήπειρος
Ιωάννινα
Ζωσιμαία Σχολή Ιωαννίνων: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

10/07/2008
Οι Γυμνασιάρχες της Ζωσιμαίας Σχολής

Σύνδεσμος Αποφοίτων Ζωσιμαίας Σχολής Ιωαννίνων
Πηγή: Μπαιρακτάρης Θ., Ζώλας Ε., Παπακώστας Γ., Εργολάβος Σπ., Πούρλης Φρ., Ρογκότης Χρ.
© Δήμος Ιωαννιτών
προεπισκόπηση εκτύπωσης

Η πόλη των Ιωαννίνων προς τους Ζωσιμάδες
Τούτο μοι το Σχολείον το πρότερον καταπεπτωκός και εκλείπον, νυν
δε ανακαινισθέν και πολλών τροφίμων τε και μαθητών και ειδημόνων
διδασκάλων και πλουσίων εισοδημάτων προμηθευθέν προς αίδιον αυτού
διαμονήν, δεν είναι τάχα όλον υμέτερον κατόρθωμα, ω τέκνα παμφίλτατα;
(Βίοι Φιλοσόφων Διογένους Λαερτίου
Βενετία 1798 σελ. ε ')



Η Εφορεία ήταν, βέβαια, το Ανώτατο Διοικητικό Όργανο της Σχολής, ο Γυμνασιάρχης ήταν όμως ο ανώτατος επόπτης της, η ψυχή, θα λέγαμε, της Ζωσιμαίας. Οι λαμπρότερες, άλλωστε, σελίδες της ιστορίας της Ζωσιμαίας συνδέονται με ανθρώπους επιφανείς που είχαν τότε τη διεύθυνση της Σχολής. Σ' αυτό συνέβαλε και ο Ν. Ζωσιμάς που διαμήνυσε στους επιτρόπους του στα Γιάννινα ότι «πρέπει να είναι το Σχολείον και ο Σχολάρχης ανεξάρτητος από κάθε αρχήν». Ανεξάρτητος, όχι ανεξέλεγκτος. Ο κανονισμός της Σχολής καθόριζε με σαφήνεια τα προσόντα και τα καθήκοντα του Γυμνασιάρχη. Πολλά ήταν τα προσόντα που έπρεπε να έχει, πολλές όμως και οι αρμοδιότητες.
Ευτύχησε, κατά καιρούς, η Ζωσιμαία να έχει λαμπρούς Γυμνασιάρχες. Όμως δεν έλειψαν οι περιπτώσεις που αξιόλογοι Γυμνασιάρχες απομακρύνθηκαν, και μάλιστα χωρίς λόγο, από τη διεύθυνση της Σχολής. Δεν έλειψαν επίσης οι περιπτώσεις που Γυμνασιάρχες εισέπραξαν σχόλια επικριτικά και περιπαικτικά. Ανεξάρτητα όμως από αυτά τα σχόλια, μερικά απ' τα οποία υποκινούνταν από λόγους αντιπολιτευτικούς, κανένας σήμερα δεν μπορεί να αμφισβητήσει το ρόλο που διαδραμάτισαν στην ιστορία της Σχολής, και της πόλης, αρκετοί απ' τους Γυμνασιάρχες της Ζωσιμαίας.




ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΡΑΝΑΣ ή ΑΙΣΩΠΟΣ*
ΠΡΩΤΟΣ ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1828 - 1833)


Απ' το χωριό Γραμμένο των Ιωαννίνων. Αγαπημένος μαθητής του Ψαλίδα στην Καπλάνειο Σχολή, ανέλαβε, το 1828, τη διεύθυνση του Γενικού Ελληνικού Σχολείου, κάτω από δυσμενέστατες συνθήκες. Διηύθυνε τη Σχολή μέχρι το 1833, οπότε η διεύθυνση ανατέθηκε σε άλλο ικανότατο μαθητή του Ψαλίδα, τον Αναστάσιο Σακελλάριο.




ΑΝΑΣΤΑΣΙΟΣ ΣΑΚΕΛΛΑΡΙΟΣ
ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1833 - 1838, 1843 - 1855, 1857 - 1862)


Απ' το Βραδέτο Ζαγορίου διακρίθηκε από μικρός για την εργατικότητα και την εξυπνάδα του. Σε σχολεία του Ζαγορίου, όπου δίδαξε, διέπρεψε ως Ελληνοδιδάσκαλος. Προσκλήθηκε στα Γιάννινα και όταν ανέλαβε τη διεύθυνση της Σχολής το 1833, ανέπτυξε εκπληκτική δραστηριότητα.. Πλήθος μαθητών, από πολλά μέρη, συνέρρεαν στη Ζωσιμαία. Ήρθε σε σύγκρουση με την Εφορεία της Σχολής, απομακρύνθηκε και επανήλθε σ' αυτή, με παρέμβαση του ίδιου του Ν. Ζωσιμά. Στις μέρες του η Ζωσιμαία απέκτησε αίγλη και μεγαλείο. Πρωτοστάτησε επίσης στην ίδρυση τυπογραφείου στα Γιάννινα, στο οποίο εκδίδονταν βιβλία για άπορους μαθητές. Η πόλη των Ιωαννίνων θρήνησε το θάνατο του Σακελλάριου, ο οποίος -σύμφωνα με το Γούδα- «δια της ευδοκίμου διδασκαλίας του επήνεγκε τον χρυσούν αιώνα των γραμμάτων εν Ηπείρω».




ΣΠΥΡΙΔΩΝ ΜΑΝΑΡΗΣ
ΠΡΩΤΟΣ ΓΙΑΝΝΙΩΤΗΣ ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣIΜΑIΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1855-1857,1862-1879)



Διακρίθηκε για τη φιλομάθεια και τη χρηστότητα. Ανέλαβε τη διεύθυνση της Σχολής, το 1855, κάτω από αντίξοες συνθήκες. Δεν απελπίστηκε όμως, γιατί πίστευε στην αξία της παιδείας, με την οποία εκριζώνοντας οι προλήψεις, αναπτύσσεται ο νους και καλλιεργείται η ψυχή. ʼριστος μαθηματικός, κέρδισε απ' την πρώτη στιγμή την εκτίμηση και το σεβασμό των μαθητών του. Είχε ευρύτατη μόρφωση και ως Γυμνασιάρχης φρόντισε για την εύρυθμη λειτουργία της Σχολής. Η προσφορά του εκτιμήθηκε από όλους. Η πόλη τίμησε το Γυμνασιάρχη και αυτό φαίνεται από τη στήλη που ανήγειρε αργότερα στον περίβολο του Αρχιμανδρειού, προς τιμή αυτού του αξιοσέβαστου θεράποντα των Μουσών.


ΜΙΛΤΙΑΔΗΣ ΠΑΝΤΑΖΗΣ
ΓΎΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ (1879-1888)

Έγκριτος φιλόλογος, από το Ζαγόρι. όπως και ο συμπατριώτης του Αν. Σακελλάριος, έχει να παρουσιάσει αξιόλογη δράση, ύστερα από λαμπρές σπουδές στην Αθήνα και στη Γερμανία. Πρωτοστάτησε στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση που επιχειρήθηκε στα Γιάννινα το 1878: Οι απόψεις του για θέματα αγωγής προκάλεσαν και τις σχετικές αντιδράσεις που, τελικά, οδήγησαν στην απομάκρυνσή του από τη Σχολή. Υπήρξε πολυγραφότατος. Ο τύπος της εποχής του μιλάει με κολακευτικά λόγια για το έργο του στη Σχολή. Η Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών αναγνώρισε τα προσόντα του και τον έκανε υφηγητή. Ανέπτυξε αξιόλογη κοινωνική και εθνική δράση. Στα 1906 συμμετέχει στο πρώτο διοικητικό συμβούλιο της Ηπειρωτικής Εταιρείας (Ηπειρωτικού Κομιτάτου).



ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΚΑΛΟΥΔΗΣ
Ο ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗΣ
(1893-1895,1902-1910,1912-1921,1923-1924)

Καθώς τα Γιάννινα μετέβαιναν από τη σκλαβιά στην ελευθερία, στη διεύθυνση της Σχολής βρέθηκε ο Γεώργιος Καλούδης. Γι' αυτό ονομάστηκε ο Γυμνασιάρχης της απελευθέρωσης. Αριστούχος μαθητής της Ζωσιμαίας, αποφοίτησε αριστούχος απ' τη Φιλοσοφική Σχολή και συμπλήρωσε τις σπουδές του στη Γερμανία. ορίστηκε Γυμνασιάρχης της Ζωσιμαίας, το 1893, την οποία διηύθυνε, κατά διαλείμματα επί πολλά χρόνια. Είχε μεγάλη φιλολογική και φιλοσοφική μόρφωση. Δεν άφησε συγγραφικό έργο, όμως στο αρχείο του υπάρχει ανέκδοτο πλήθος επιστημονικών σημειώσεων. Υπήρξε και αυτός θύμα των αντιθέσεων που επικρατούσαν στα Γιάννινα, με αποτέλεσμα, παρά την κοινή αναγνώριση, να απομακρυνθεί από τη Σχολή.
Η δράση του δεν περιορίζεται μόνο στο εκπαιδευτικό έργο. Το ίδιο πάθος που έδειξε για την παιδεία, έδειξε και για την πολιτική. Υπήρξε θαυμαστής του Ελ. Βενιζέλου. Στα 1928 εκλέγεται Ι βουλευτής των Ιωαννίνων με το κόμμα των φιλελευθέρων και έλαβε ενεργό μέρος στην εκπαιδευτική μεταρρύθμιση του 1928-1932. Η πολιτεία αναγνώρισε την προσφορά του και το 1890 του απένειμε τον Αργυρούν Σταυρόν του Σωτήρος. 40 χρόνια μετά το θάνατό του ο Δήμος Ιωαννιτών οργάνωσε, το 1992, εκδηλώσεις και έκθεση ντοκουμέντων απ' τη ζωή και τη δράση του Καλούδη. Η προτομή του βρίσκεται σήμερα στο πάρκο Λιθαρίτσια, δίπλα στην προτομή του άλλου λαμπρού Γυμνασιάρχη της Ζωσιμαίας Σχολής, Χρίστου Σούλη.








ΧΡΙΣΤΟΣ ΣΟΥΛΗΣ
ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1932 - 1945)

Μετά την απελευθέρωση, και για πολλά χρόνια, δεσπόζει στη Ζωσιμαία η μορφή του Χρίστου Σούλη. Στις μέρες του η Ζωσιμαία γνώρισε ανεπανάληπτη αίγλη και ακμή. Αριστούχος απόφοιτος της Ριζαρείου, εγγράφεται, το 1911, στη Φιλοσοφική Σχολή Αθηνών. Διακόπτει τις σπουδές και συμμετέχει ως εθελοντής στους απελευθερωτικούς αγώνες. Το 1917 παίρνει το πτυχίο της Φιλοσοφικής και αρχίζει τη σταδιοδρομία του από τα Πράμαντα. Το 1920 μετατίθεται στα Γιάννινα, όπου αναπτύσσει αξιόλογη εκ- παιδευτική και κοινωνική δράση. Τακτικός συνεργάτης στο περιοδικό «Ηπειρωτικά χρονικά» και στη Μεγάλη Ελληνική Εγκυκλοπαίδεια. Το 1932 αναλαμβάνει τη διεύθυνση της Ζωσιμαίας Σχολής και την καθιστά πραγματικό πρότυπο Γυμνάσιο. Στα χρόνια της κατοχής αναπτύσσει αξιόλογη εθνική δράση. με δυο υπομνήματα αποδεικνύει την Ελληνικότητα της Ηπείρου και σώζει ένα μεγάλο μέρος από την προσάρτησή του στην Αλβανία. Η Ζωσιμαία επί της Γυμνασιαρχίας του είχε μετατραπεί σε κυψέλη δημιουργίας. Υπήρξε όμως και αυτός θύμα του εμφύλιου σπαραγμού. Συκοφαντήθηκε, διώχτηκε και τελικά απολύθηκε. Η απολογία του στο Υπουργείο Παιδείας σε κάνει να νιώθεις θλίψη για τα όσα συνέβαιναν εκείνα τα δύσκολα χρόνια του Εμφύλιου στην πόλη και στην πατρίδα μας. Η αναγνώριση της προσφοράς του άργησε να έρθει, αλλά ήρθε, ύστερα από 40 ολόκληρα χρόνια. Το πνευματικό κέντρο του Δήμου Ιωαννιτών, η κοινότητα Χουλιαράδων και η Φιλοπρόοδος Αδελφότητα Χουλιαράδων οργάνωσαν, το 1991, εκδηλώσεις για τα 40 χρόνια από το θάνατο του Χρ. Σούλη.


ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ
ΓΥΜΝΑΣΙΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1949 - 1956)

Απ' τα Πράμαντα αρχίζει την εκπαιδευτική του σταδιοδρομία και ο άλλος Γυμνασιάρχης της Ζωσιμαίας Σχολής Γεώργιος Παπανικολάου. Υπηρέτησε, ως καθηγητής φιλόλογος, σε πολλά σχολεία της Πατρίδας μας και τελικά, το 1949, ανέλαβε ως Γυμνασιάρχης στο πρότυπο Γυμνάσιο της Ζωσιμαίας Σχολής. Είχε πλήρη γνώση της λαμπρής και μακροχρόνιας ιστορίας της Σχολής. Φρόντισε γι' αυτό να στελεχώσει τη Σχολή με άριστους επιστήμονες και να συνεχίσει να είναι Πρότυπο Γυμνάσιο. Όνειρο της ζωής του ήταν να αποκτήσει η Ζωσιμαία ένα σύγχρονο διδακτήριο, αντάξιο της ιστορίας της. Έτσι, στις μέρες του, θεμελιώθηκε το κτίριο της Νέας Ζωσιμαίας Σχολής, το τέταρτο διδακτήριο. Πρωί-απόγευμα βρισκόταν στο ανεγειρόμενο κτίριο. Κρατούσε προσωπικό ημερολόγιο στο οποίο κατέγραφε όλες τις εργασίες που εκτελούνταν σ' αυτό. Λίγους μήνες, πριν από την αποπεράτωση του κτιρίου, συνταξιοδοτήθηκε και δεν πρόλαβε να διδάξει σ' αυτό. Υπήρξε σημαντική η συμβολή του στα εκπαιδευτικά πράγματα της Ηπείρου. αυτό αναγνωρίστηκε από όλους, όπως φαίνεται και από τα σχετικά ψηφίσματα που εκδόθηκαν κατά την αναγγελία του θανάτου του, το 1963.


ΔΗΜΗΤΡΙΟΣ ΣΙΩΜΟΠΟΥΛΟΣ
ΓΥΜΝΑΣIΑΡΧΗΣ ΤΗΣ ΖΩΣΙΜΑΙΑΣ ΣΧΟΛΗΣ
(1965 - 1966)

Αξιόλογοι Γυμνασιάρχες διηύθυναν τη Ζωσιμαία Σχολή κατά τη μακροχρόνια περίοδο της λειτουργίας της. Αξίζει κλείνοντας το σχετικό κεφάλαιο, να μνημονεύσουμε το σύντομο πέρασμα απ' αυτή ενός αξιόλογου εκπαιδευτικού και πνευματικού ανθρώπου, του Δημήτριου Σιωμόπουλου. Σύντομο το πέρασμά του απ' τη Ζωσιμαία, πλούσια όμως η προσφορά του στην πνευματική ζωή της Ηπείρου. Στάθηκε δίπλα στους ανθρώπους της και αγωνίστηκε για την εξύψωσή τους. Συνεργάτης σε περιοδικά, όπως τα «Ηπειρωτικά Γράμματα» και η «Ελλοπία», πρωταγωνιστής σε κοινωνικές και πνευματικές εκδηλώσεις. Πλούσιο επίσης το συγγραφικό έργο του, έργο λογοτεχνικό, κριτικό. Αυτό το έργο του αναγνωρίστηκε επίσημα απ' το Δήμο Ιωαννιτών, το 1986, οπότε τιμήθηκε σε επίσημη εκδήλωση, μαζί με το Σ. Δάκαρη, το Λ. Βρανούση και τον Κ. Λαζαρίδη.
Με το θάνατο του Δ. Σιωμόπουλου, το 1989, η πόλη των lωαννίνων και τα γράμματα έχασαν μια εξέχουσα πνευματική φυσιογνωμία.