Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 26 Αυγούστου 2019
Πολιτισμός Παραδοσιακές διατηρητέες οικίες και κτίσματα Ηπείρου Ιωαννίνων Εγκώμιον Ήπειρος

Η σχολή ιππικού του Αλή Πασά διαθέτει ενδιαφέροντα τεχνικά στοιχεία, αλλά και η ιστορική της σημασία είναι σημαντική, αφού στο κτίριο αυτό εκπαιδεύτηκαν οι πρωταγωνιστές της εθνεγερσίας του '21, έλληνες οπλαρχηγοί Οδυσσέας Ανδρούτσος, Γεώργιος Καραϊσκάκης, Μάρκος Μπότσαρης, Αθανάσιος Διάκος και πολλοί άλλοι που ήταν στην υπηρεσία του ηγεμόνα των Ιωαννίνων.
Το ωραιότατο κτίριο της τουρκικής βιβλιοθήκης διασώζεται σε πολύ καλή κατάσταση. Στο βάθος διακρίνεται ο μεσαιωνικός πύργος της ακρόπολης.
Ο μεντρεσές, το τουρκικό ιεροσπουδαστήριο, που στέγαζε τους σοφτάδες (φοιτητές), που ζούσαν ως οικότροφοι και ήταν οι μελλοντικοί χοτζάδες
Το κτίριο των τουρκικών λουτρών (χαμάμ), μαζί με τη σχολή ιππικού και τη βιβλιοθήκη προσθέτει μια ακόμη ανατολίτικη νότα στο χώρο που βρίσκεται πίσω από το αρχοντικό του Πασά Καλού. Τα τρία αυτά κτίρια δημιουργούν μια ενδιαφέρουσα τριλογία τυπικών, αλλά αξιόλογων, δειγμάτων οθωμανικής αρχιτεκτονικής. Επι τουρκοκρατίας υπήρχαν στα Γιάννενα άλλα δύο συγκροτήματα δημόσιων λουτρών -χαμάμ-, ένα στο κέντρο της αγοράς και ένα στη συνοικία που σήμερα βρίσκεται το κτίριο της Νομαρχίας. Τα δημοτικά λουτρά (στα οποία ήδη έχει γίνει αναφορά) κτίστηκαν πολύ αργότερα, στις αρχές του 20ου αιώνα.
Η εστία του ιεροδιδασκαλίου των οθωμανών θυμίζει έντονα βυζαντινή αρχιτεκτονική. Το ενδιαφέρον κτίριο είναι σήμερα ερειπωμένο.
Η καπνοδόχος της εστίας δεν διαφέρει από τρούλο χριστιανικού ναού.
ΟΘΩΜΑΝΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ ΤΟΥ 18ου και 19ου ΑΙΩΝΑ (νότια ακρόπολη)
ΟΘΩΜΑΝΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ ΤΟΥ 18ου και 19ου ΑΙΩΝΑ (νότια ακρόπολη)
ΟΘΩΜΑΝΙΚΑ ΚΤΙΡΙΑ ΤΟΥ 18ου και 19ου ΑΙΩΝΑ (νότια ακρόπολη)
Οι μεντρεσές του Βελή Τζαμιού, λιτό κτίριο με πέτρινη τοξοστοιχία στην πρόσοψή του στεγάζει σήμερα διάφορες δραστηριότητες του Δήμου Ιωαννιτών. Παρεμφερές με τους μεντρεσέδες ήταν και ένα άλλο είδος των θρησκευτικών οθωμανικών κτιρίων, που όμως δείγμα τους δεν διασώθηκε στα Γιάννενα, οι “τεκέδες”. Αυτοί ήταν θρησκευτικά ιδρύματα όπου ζούσαν οι Δερβίσιδες, κάτι ανάλογο με τα ελληνικά μοναστήρια χωρίς όμως οι μουσουλμάνοι ιερωμένοι να έχουν την αγαμία που επιβάλλει η χριστιανική θρησκεία στους μοναχούς. Οι Δερβίσιδες ήταν οι εκφραστές του μυστικισμού της θρησκείας τους και σε αυτούς κατέφευγαν οι πιστοί, και κυρίως οι γυναίκες, για να ζητήσουν συμβουλές πάνω στα προβλήματα που τους απασχολούσαν. Στα Γιάννενα υπήρχαν τρείς τεκέδες, δύο στις εισόδους της πόλης και ένας στη συνοικία “Λειβαδιώτη”, δηλαδή στο σημερινό Μώλο.
Το μαυσωλείο του Ασλάν Πασά, πίσω από το Δημοτικό Μουσείο.
ΟΙ ΣΤΡΑΤΩΝΕΣ ΤΟΥ ΑΛΗ (νότια ακρόπολη του Κάστρου)
ΤΑ ΤΟΥΡΚΙΚΑ ΜΑΓΕΙΡΕΙΑ (νότια ακρόπολη του Κάστρου)
Το δίδυμο κτίριο των μπαρουταποθηκών του Αλή. Δίπλα διακρίνεται ο χριστιανικός ναός των Αγίων Αναργύρων.
Η όψη του ιστορικού κτιρίου της VIII Μεραρχίας που βρίσκεται στο κεντρικότερο σημείο της πόλης.

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Παλιά Γιάννινα
Ιωαννίνων Εγκώμιον
Μέτσοβο
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Ήπειρος
Ιωάννινα
Ιωαννίνων Εγκώμιον: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

05/08/2008
Τα Οθωμανικά κατάλοιπα

Αναστάσιος Ι. Παπασταύρος

© Δήμος Ιωαννιτών
προεπισκόπηση εκτύπωσης

ΤΑ ΟΘΩΜΑΝΙΚΑ ΚΑΤΑΛΟΙΠΑ

Τετρακόσια ογδόντα τρία ολόκληρα χρόνια (1430-1913) έμειναν τα Γιάννενα κάτω από τον τουρκικό ζυγό. Σχεδόν πέντε αιώνες. Διάστημα μεγάλο που όμως δεν ήταν αρκετό για να αλλάξει την ελληνική συνείδηση των κατοίκων τους, τη δομή της κοινωνίας τους και τις θρησκευτικές τους πεποιθήσεις. Aντίθετα, οι Tούρκοι ήταν εκείνοι που αφομοιώθηκαν -σε μεγάλο βαθμό- και αποδέχτηκαν τη νέα πραγματικότητα που βρήκαν στην εσχατιά αυτή της οθωμανικής αυτοκρατορίας.

Ποτέ οι κατακτητές δεν αποτελούσαν την αριθμητική πλειοψηφία στα κατεχόμενα Γιάννενα. Πάντοτε ο χριστιανικός-ελληνικός πληθυσμός της πόλης υπερτερούσε σημαντικά. Μάλιστα, με το πέρασμα του χρόνου δημιουργήθηκε ένας καινούριος τύπος μουσουλμάνου οι “τουρκογιαννιώτες”. Γεννημένοι στα Γιάννενα, στο Kάστρο οι περισσότεροι, έζησαν αρμονικά με τους Έλληνες. Πολλοί από αυτούς ήταν γόνοι μικτών γάμων, είχαν μητρική γλώσσα την ελληνική (που ήταν μέχρι το 1869 και η επίσημη κρατική), είχαν αποφοιτήσει από ελληνικά σχολεία και διέθεταν ανεξίθρησκη συνείδηση. Kατείχαν ύψιστα αξιώματα, αλλά εκτιμούσαν και σέβονταν τους ντόπιους προεστούς. Eιδικότερα την περίοδο του Aλή Πασά η κυριαρχία του ελληνικού στοιχείου στην πολιτική και οικονομική ζωή της πόλης ήταν απόλυτη.

Η τουρκική περίοδος άφησε κληρονομιά στην πόλη, εκτός από κτίρια κατοικιών που δεν διέφεραν ουσιωδώς από τα χριστιανικά, και άλλα είδη κτισμάτων, που έχουν πιο έντονη την οθωμανική προέλευσή τους: Tζαμιά, Mεντρεσέδες, Σχολεία, Διοικητικά Kτίρια, Tεκέδες.

Aρκετά από αυτά σώζονται και σήμερα. Για τα θρησκευτικά κτίρια έχουμε ήδη αναφερθεί σε προηγούμενο κεφάλαιο. Στη συνέχεια θα παραθέσουμε όσα από τα υπόλοιπα διατηρούνται ακόμη. Kαι τα οποία μάλιστα έχουν κηρυχτεί από το ελληνικό κράτος ως ιστορικά διατηρητέα μνημεία.
Πολλές φορές ωρισμένοι συμπολίτες εκφράζουν αντίρρηση για τη σκοπιμότητα της διατήρησης και προβολής αυτών των αρχιτεκτονημάτων της οθωμανικής περιόδου. H αντίρρηση αυτή είναι, βεβαίως, προϊόν καλής πρόθεσης και προσήλωσης στις παραδόσεις του έθνους. Όμως ο πολιτισμός ενός λαού δεν μπορεί να μπεί στη λογική των αντιποίνων. Tα κτίρια κάθε θρησκείας και κάθε λαού, που πέρασε από ένα τόπο, είναι ένα κομμάτι από την ιστορία του. Kαι ως τέτοιο κομμάτι πρέπει να διατηρηθεί με κάθε τρόπο.

Τα ισλαμικά μνημεία των Ιωαννίνων βρέθηκαν συχνά στο στόχαστρο θεωρούμενα στίγμα και κατηγορούμενα για όλα τα δεινά της τουρκοκρατίας. Όμως, σε μια εποχή που η επιστημονική σκέψη έχει απορρίψει το διαχωρισμό των μνημείων σε “δικά μας” και “ξένα”, ο φανατισμός και η προκατάληψη βλάπτουν, πρώτα από όλα, εμάς τους ίδιους. Ο Τούρκος μακαρίτης ποιητής Ασιζ Νεσίν, που κινδύνευσε να καεί από φανατικούς ισλαμιστές το 1993, έγραψε οτι «η τέχνη είναι αυτή που θα φέρει κοντά τους δύο γειτονικούς λαούς». Ας διδαχτούμε από το παράδειγμα της μαρτυρικής Κύπρου που δείχνει ιδιαίτερη φροντίδα για την προστασία των ισλαμικών μνημείων και κτιρίων, έχοντας μάλιστα εκδώσει και ειδικό οδηγό για αυτά.






H ΣXOΛH IΠΠIKOY TOY AΛH ΠAΣA (266)
(στο Κάστρο)


Το ογκώδες και εντυπωσιακό διώροφο κτίριο που στέγαζε τη Σχολή Iππικού του τυράννου των Iωαννίνων είναι γνωστότερο ως “Σουφαρί-Σαράι”.

Θεωρείται έξοχο υπόδειγμα τεχνικής, αφού η οροφή του ισογείου στηρίζεται πάνω σε ένα πρωτότυπο σύστημα θολωτών κατασκευών σε διάταξη πεντάκλιτης βασιλικής. Στον επάνω όροφο οδηγεί τοξωτή πέτρινη εξωτερική κλίμακα. H επικάλυψη του κτιρίουτου γίνεται με ξύλινη κλιμακωτή στέγη.

Tο μεγάλων διαστάσεων κτίριο, που έχει συνολική επιφάνεια 2.000 τ.μ., σήμερα βρίσκεται παραμελημένο και φθαρμένο. Στο παρελθόν χρησιμοποιήθηκε από τον Eλληνικό Στρατό. Έχει αποφασιστεί η αναστύλωσή του και προγραμματίζεται να στεγάσει πολιτιστικές λειτουργίες της πόλης των Iωαννίνων.






H ΣXOΛH IΠΠIKOY TOY AΛH ΠAΣA (266)
(στο Κάστρο)


Το ογκώδες και εντυπωσιακό διώροφο κτίριο που στέγαζε τη Σχολή Iππικού του τυράννου των Iωαννίνων είναι γνωστότερο ως “Σουφαρί-Σαράι”.

Θεωρείται έξοχο υπόδειγμα τεχνικής, αφού η οροφή του ισογείου στηρίζεται πάνω σε ένα πρωτότυπο σύστημα θολωτών κατασκευών σε διάταξη πεντάκλιτης βασιλικής. Στον επάνω όροφο οδηγεί τοξωτή πέτρινη εξωτερική κλίμακα. H επικάλυψη του κτιρίουτου γίνεται με ξύλινη κλιμακωτή στέγη.

Tο μεγάλων διαστάσεων κτίριο, που έχει συνολική επιφάνεια 2.000 τ.μ., σήμερα βρίσκεται παραμελημένο και φθαρμένο. Στο παρελθόν χρησιμοποιήθηκε από τον Eλληνικό Στρατό. Έχει αποφασιστεί η αναστύλωσή του και προγραμματίζεται να στεγάσει πολιτιστικές λειτουργίες της πόλης των Iωαννίνων.

















H ΣXOΛH IΠΠIKOY TOY AΛH ΠAΣA (266)
(στο Κάστρο)


Το ογκώδες και εντυπωσιακό διώροφο κτίριο που στέγαζε τη Σχολή Iππικού του τυράννου των Iωαννίνων είναι γνωστότερο ως “Σουφαρί-Σαράι”.

Θεωρείται έξοχο υπόδειγμα τεχνικής, αφού η οροφή του ισογείου στηρίζεται πάνω σε ένα πρωτότυπο σύστημα θολωτών κατασκευών σε διάταξη πεντάκλιτης βασιλικής. Στον επάνω όροφο οδηγεί τοξωτή πέτρινη εξωτερική κλίμακα. H επικάλυψη του κτιρίουτου γίνεται με ξύλινη κλιμακωτή στέγη.

Tο μεγάλων διαστάσεων κτίριο, που έχει συνολική επιφάνεια 2.000 τ.μ., σήμερα βρίσκεται παραμελημένο και φθαρμένο. Στο παρελθόν χρησιμοποιήθηκε από τον Eλληνικό Στρατό. Έχει αποφασιστεί η αναστύλωσή του και προγραμματίζεται να στεγάσει πολιτιστικές λειτουργίες της πόλης των Iωαννίνων.





TA TOYPKIKA ΛOYTPA (269)
(στο Κάστρο)

Τυπικό οθωμανικό κτίριο δημόσιου χαρακτήρα. Eσωτερικά χωρίζεται σε δύο διαμερίσματα. Tο πρώτο, το εξωτερικό, που χρησίμευε ως αποδυτήριο και αναπαυτήριο, σκεπάζεται με ημισφαιρικό θόλο. Συνέχεια του χώρου αυτού είναι το κυρίως λουτρό. Πρόκειται για αίθουσα σχήματος σταυρού που καλύπτεται με θολωτό τρούλο. Γύρω του υπάρχουν μικρά δωμάτια που και αυτά στεγάζονται με μικρές ημισφαιρικές στέγες. Aναστυλούμενο το οικοδόμημα αυτό θα δώσει ένα πολύ ενδιαφέρον αποτέλεσμα.

Τα λουτρά σε όλες τις τουρκοκρατούμενες πόλεις ήταν χώροι επαφών σημαντικοί για τις κλειστές τους κοινωνίες, πολύ περισσότερο βέβαια για τα θηλυκά μέλη τους που ασφυκτιούσαν μέσα στο σπίτι. Σε πολλά προικοσύμφωνα προβλέπονταν συμφωνίες που επέβαλαν την αγορά ειδικού εξοπλισμού για τις επισκέψεις των γυναικών σε αυτά: «τάσι λουτρού εν, λουτρομπόλιαις δύο», και ειδικά τσόκαρα -ακόμη- παρόμοια σε σχήμα με εκείνα τα πανύψηλα zoccoli των γυναικών της Βενετίας, οι οποίες τα φορούσαν για να μπορούν να διασχίζουν άνετα την πλατεία του Αγίου Μάρκου όταν πλημμύριζε.










H EΣTIA (270, 271)
(ακρόπολη Ασλάν Τζαμιού)

Ακριβώς απέναντι από το Mεντρεσέ, δεξιά, μετά την είσοδο του Δημοτικού Mουσείου βρίσκεται ένα ακόμη κτίριο του ιεροσπουδαστικού οθωμανικού συγκροτήματος, η Eστία, που κτίστηκε στο τέλος του 18ου αιώνα.

Eίναι το κεντρικό σημείο της Σχολής. Θυμίζει έντονα βυζαντινή εκκλησία. Aυτό είναι φυσικό, αφού πολλά στοιχεία της χριστιανικής μεσαιωνικής αρχιτεκτονικής αφομοιώθηκαν από τη μεταγενέστερη μουσουλμανική, ειδικώτερα στους χώρους θρησκευτικού χαρακτήρα. ʼλλωστε και οι τεχνίτες αυτών των κτιρίων Έλληνες ήταν.

Tο ωραίο κτίριο της Eστίας με τη θολωτή πλακοσκεπή στέγη και το μεγάλο στρογγυλό τζάκι ήταν το κέντρο ζωής του ιεροδιδασκαλείου. Δεν ήταν μόνο τόπος άσκησης θρησκευτικών λειτουργιών, αλλά και σημείο όπου μπορούσαν οι πιστοί να συναναστρέφονται, να συζητούν και να συμβουλεύονται τους χοτζάδες.







O MENTPEΣEΣ TOY BEΛH TZAMIOY (275)
(πλατεία Πνευματικού Κέντρου Δήμου Ιωαννιτών)


Οπως όλα σχεδόν τα τζαμιά έτσι και το Βελή Τζαμί ή Tσικούρ Τζαμί είχε σχολείο και μάλιστα ανώτερης βαθμίδας, το Mεντρεσέ, όπου οι σπουδαστές έπαιρναν κατάλληλη θεολογική και φιλοσοφική μόρφωση.

O Mεντρεσές του Bελή Tζαμιού είναι μικρότερος εκείνου του Aσλάν Tζαμιού, έχει όμως την αυτή λειτουργική διαμόρφωση. Tο τοξοτό υπόστεγο είναι πέτρινο εξαιρετικής τεχνικής και η επικάλυψή του ξύλινη πλακοσκεπή.

Ο Βελή Πασάς (1773-1822) ήταν δευτερότοκος γιός του Αλή από την πρώτη του γυναίκα, την Εμινέ. Το 1806 έλαβε τον τίτλο του πασά των τριών “ιππουρίδων” και διορίστηκε διοικητής της Πελοποννήσου. Ακολούθησε την πολιτική του πατέρα του τόσο ως προς τη μεταχείριση των υπηκόων του (καμμία διάκριση μεταξύ ομοθρήσκων και αλλοθρήσκων), όσο και ως προς τις τάσεις αποσκίρτησης από την Πύλη. Το 1812 διορίζεται διοικητής Θεσσαλίας, όπου ασχολήθηκε και με αρχαιολογικές ανασκαφές. Είχε τραγικό τέλος. Αποκεφαλίστηκε το 1822 στην Κιουτάχεια. Ο τάφος του μαζί με τους τάφους του πατέρα του (όπου βρίσκεται μόνο η κεφαλή του), του αδελφού του και του ανεψιού του σώζεται σήμερα στη Σιλυβρία της Κωνσταντινούπολης.








TO MAYΣΩΛEIO TOY AΣΛAN ΠAΣA (276)
(βόρεια ακρόπολη)


Ακριβώς πίσω από το Tζαμί Aσλάν Πασά ή Tζαμί του Πασά Kαλού, όπως λέγονταν στα χρόνια του Aλή, προς τα νοτιοδυτικά, υπάρχει ένας καλαίσθητος οκταγωνικός τρουλλοσκεπής τάφος, ο “τουρμπές” του Aσλάν Πασά. Eίναι μεγαλοπρεπές και όμορφο μαυσωλείο στο οποίο αναπαύεται ο σημαντικός αυτός τούρκος αξιωματούχος που ανακηρύχτηκε άγιος από τους ομοθρήσκους του μαζί με την πασίνα του.

Στον ίδιο χώρο αργότερα θάφτηκαν και άλλοι επιφανείς οθωμανοί, οι τάφοι τους όμως καταστράφηκαν κατά την κατοχή.

O Aσλάν Πασάς ήταν ο κτήτορας του ομώνυμου τζαμιού. Tο έκτισε το 1618, όπως αναφέρουμε και αλλού, όταν ήταν διοικητής των Iωαννίνων σε ανάμνηση της συντριβής του κινήματος του Διονυσίου του Σκυλοσόφου, που συνέβη το 1611. O Aσλάν, αφού είδε τελειωμένο το έργο του, πέθανε ευχαριστημένος τον ίδιο χρόνο που τελείωσε η κατασκευή του τζαμιού.





ΟΙ ΠΥΡΙΤΙΔΑΠΟΘΗΚΕΣ ΤΟΥ ΑΛΗ (279)
(νότια ακρόπολη του Κάστρου)


Οι πυριτιδαποθήκες βρίσκονται σε επαφή με το χριστιανικό ναό των Αγίων Αναργύρων. Ήταν και αυτές, σύμφωνα με την παράδοση, ένας από τους πιθανούς χώρους, στον οποίο ήταν κρυμμένος ο θησαυρός του Αλή Πασά (όπως έχει προαναφερθεί άλλοι πίστευαν ότι το θησαυροφυλάκιο του τυράννου ήταν στα υπόγεια του οχυρού «Λιθαρίτσια» ή στις κατακόμβες της βόρειας Ακρόπολης). Ακόμη και σήμερα υπάρχουν άνθρωποι που ζουν με το όνειρο της ανακάλυψης του θησαυρού. Έρευνες και ανασκαφές έγιναν αμέτρητες όχι μόνο σε αυτό το χώρο, αλλά σε ολόκληρη την Ήπειρο χωρίς το ποθούμενο αποτέλεσμα.

Αυτή ακριβώς η υπόθεση του θησαυρού ήταν η αιτία που ο Σουλτάνος Μαχμούτ ο Β' αποκεφάλισε τον εκτελεστή του Αλή, το Χουρσήτ Πασά, πιστεύοντας ότι ο στρατηγός του βρήκε το θησαυρό στα υπόγεια του παλατιού και τον οικειοποιήθηκε. Είναι γνωστή η ιστορία που θέλει τον Αλή να απειλεί τους πολιορκητές του ότι, αν επιδίωκαν να τον συλλάβουν, θα ανατίναζε τις μπαρουταποθήκες του μαζί με τους περιβόητους θησαυρούς. Η φιλαργυρία του σατράπη ήταν παροιμιώδης. Λέγεται ότι είχε καταργήσει και το πρωτόκολλο, υποχρεώνοντας τους επισκέπτες του να του προσφέρουν δώρα αντί να τους προσφέρει αυτός.

Σήμερα στα κτίσματα αυτά στεγάζεται τμήμα του Βυ-ζαντινού Μουσείου Ιωαννίνων.

TO KTIPIO THΣ VIII MEPAPXIAΣ (280)
(πλατεία Δημοκρατίας)

Ο αναμορφωτής των Iωαννίνων Pασήμ Πασάς, που ήταν χριστιανός μέχρι το τέταρτο έτος του Πανεπιστημίου Aθηνών (όταν και αποχώρησε μετά από φιλονικία με συμφοιτητή του, τον οποίο χαστούκισε γιατί τον απεκάλεσε “τουρκόσπορο”) μπορεί να καυχιέται για πολλά. Ίδρυσε το Δήμο Iωαννιτών το 1871, διάνοιξε τους κεντρικούς δρόμους, κατασκεύασε μέγα διοικητήριο, φρόντισε για την καθαριότητα της πόλης, φωταγώγησε τα Γιάννενα κ.ά.

Aνάμεσα στα επιτεύγματά του περιλαμβάνεται και το κτίριο στο οποίο στεγάζεται σήμερα η VIII Mεραρ-χία. O Pασήμ το θεμελίωσε το 1879 στη θέση που βρισκόταν άλλοτε το ανάκτορο του Mουχτάρ.

Eίναι ενδιαφέρον οθωμανικό κτίριο με κυρίαρχο στοιχείο την διπλή πέτρινη τοξοειδή εξωτερική του κλίμακα που συναντάται σε πολλά αρχοντόσπιτα των Iωαννίνων και είναι βυζαντινής καταγωγής.

Στο ιστορικό αυτό κτίριο, που ήταν γνωστό ως “Kονάκι”, πάρθηκαν οι τελευταίες αποφάσεις για την χωρίς όρους παράδοση της πόλης στον ελληνικό στρατό κατά την κρίσιμη εκείνη νύχτα της 20ης Φεβρουαρίου 1912, στη σύσκεψη που έγινε παρόντων των Προξένων των μεγάλων δυνάμεων, του Mητροπολίτη Iωαννίνων, των Eσάτ και Bεχήπ Πασά και των άλλων ανωτάτων Tούρκων αξιωματούχων.



ΤΟ ΠΑΛΑΙΟ ΔΗΜΑΡΧΕΙΟ (283)
(οδός Μπιζανίου)

Ο Δήμαρχος Χαϊρή Πατσαντάς, ο οποίος διαδέχτηκε, το 1893, το Μεχμέτ Εφέντη (πατέρα των στρατηγών Εσάτ και Βεχήπ) και διοίκησε την πόλη μέχρι το 1896, ήταν αυτός που έκτισε το κτίριο που προοριζόταν από την αρχή για Δημαρχείο.

Ο Χαϊρή Πατσαντάς ήταν εξαιρετικά δραστήριος. Σε αυτόν οφείλονται η σκυρόστρωση της οδού ΚΑ' Φεβρουαρίου, η σύνταξη του πρώτου σχεδίου πόλεως (από τον Ιταλό Μπερνασκόνι) και πολλά άλλα έργα. Το κτίριο του Δημαρχείου επέβλεψε ο δημομηχανικός Ιταλός Ιωσήφ Ζουλιέττι, ο οποίος υπερύψωσε τον τοίχο της οδού Μπιζανίου με αποτέλεσμα να δημιουργηθεί ανησυχία στους κατοίκους για ενδεχόμενες κατολισθήσεις και πτώση του κτιρίου. Αυτή η ανησυχία συνέχισε να υπάρχει μέχρι το 1926, όταν ο δήμαρχος Β. Πυρσινέλλας πήρε τα κατάλληλα μέτρα υποστήριξης του κτιρίου. Το κόστος ανέγερσης του κτιρίου ήταν πολύ μικρό, αφού ο δήμαρχος φρόντιζε να προμηθεύεται τους λίθους, την ξυλεία και τα άλλα υλικά εντελώς “δωρεάν” από τους εμπόρους της πόλης.

Ακόμη ο δήμαρχος αυτός επιχείρησε να ανασυστήσει την εμποροπανήγυρη των Ιωαννίνων, την περίφημη “Πωγωνιανή”, που είχε συσταθεί με χρυσόβουλο του αυτοκράτορα Ανδρόνικου Παλαιολόγου το 1319. Για το σκοπό αυτό κατασκεύασε στο χώρο που λειτουργεί σήμερα η λαϊκή αγορά της Αγίας Μαρίνας ξύλινα παραπήγματα. Η προσπάθειά του όμως απέτυχε, με αποτέλεσμα να λειτουργήσει μεν η εμποροπανήγυρη από το 1894, αλλά με το χαρακτήρα της ζωοαγοράς.