Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 18 Σεπτεμβρίου 2019
Πολιτισμός Παραδοσιακές μορφές Τέχνης - Επαγγέλματα Πέτρα Ήπειρος Ιωάννινα

ʼποψη της εισόδου (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
ʼποψη της εισόδου (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
ʼποψη της εκκλησίας (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
Γενική άποψη (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
Λεπτομέρεια από τη πίσω μεριά (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
Λεπτομέρεια (Εκκλησία Αρχιμανδρειού)
Κάτοψη σπιτιού
Μονώροφο Τετράγωνο Σπίτι
Μονώροφο Τετράγωνο Σπίτι
Κάτοψη Σπιτιού
Κάτοψη Σπιτιού
Ημιδιώροφο Στενόμακρο Σπίτι
Ημιδιώροφο Στενόμακρο Σπίτι
Κάτοψη Σπιτιού
Προοπτικό Στέγης
Χαρακτηριστική Λεπτομερειακή Κάτοψη Στέγης
Τομή Στέγης
ʼνοψη Στέγης (γραμμική)
Παράθυρο
Νεώτερο Σπίτι
Νεώτερο Σπίτι
Νεώτερο Σπίτι
Νεώτερο Σπίτι, Δυτικός Τοίχος, "Αφαΐτς", με το Μπουχαρή
Νεώτερο Σπίτι, Εξώπορτα
Νεώτερο Σπίτι, Παράθυρο Στρωτού
Νεώτερο Σπίτι, Παράθυρο Κατωγιού
Παράθυρο Νουντά με Τζινέτια
Παράθυρο με Κανάτια και Τζινέτια
Εξώπορτα με πρέκια και Αγκωνάρια με Μαίανδρο
Ο Γάστρος με την Κρεμαστάλα
Ο Μπουχαρής
Το Βαρελοπίθωμα
Ο Χλιαρολόγος με την Πιατοθήκη
Παράθυρα με Αλτάνες
Το Κέντρο του Νταβανιού
Αυλή με Πεζούλι
Τετράγωνο Αρχοντόσπιτο στους Καλαρρύτες
Τμήμα της Πλατείας των Καλαρρυτών
Το Πρώτο Ανάγλυφο, το Πρόσωπο του Αγγέλου με το Σταυρό
Το Δεύτερο Ανάγλυφο, το Πουλί με τη Χρονολογία
Το Δεύτερο Ανάγλυφο, το Πουλί με τη Χρονολογία, Κοντινή ʼποψη
ʼποψη της παλιάς αγοράς των Ιωαννίνων
ʼποψη της παλιάς αγοράς των Ιωαννίνων
Παραδοσιακό Ζαχαροπλαστείο
Παραδοσιακός Φούρνος
ʼποψη της παλιάς αγοράς των Ιωαννίνων
ʼποψη της παλιάς αγοράς των Ιωαννίνων
Παλιά γειτονία των Ιωαννίνων
Παλιό παραδοσιακό σπίτι στα Ιωάννινα
Παλιό παραδοσιακό σπίτι στα Ιωάννινα
ʼποψη πέτρινου σπιτιού
ʼποψη του κάστρου των Ιωαννίνων
ʼποψη πέτρινου κτίσματος στο εσωτερικό του κάστρου
ʼποψη πέτρινης εισόδου στο Κάστρο
Λεπτομέρεια απο το κάστρο
Πέτρινο σπίτι μέσα στο κάστρο
Πέτρινη είσοδος σπιτιού
ʼποψη από το εσωτερικό του κάστρου
Λεπτομέρεια από το εσωτερικό του κάστρου
ʼποψη από το εσωτερικό του κάστρου
Κάστρο- ʼποψη από το εσωτερικό του κάστρου
ʼποψη από το εσωτερικό του κάστρου
Πέτρινη πύλη στο κάστρο
ʼποψη από το εσωτερικό του κάστρου
Λεπτομέρεια από πέτρινη πύλη στο εσωτερικό του κάστρου
Λεπτομέρεια από την πέτρινη πύλη στο εσωτερικό του κάστρου
Πέτρινος δρόμος στο εσωτερικό του κάστρου
Λεπτομέρεια από πέτρινη πύλη στο εσωτερικό του κάστρου
Πέτρινη πύλη στο εσωτερικό του κάστρου
Πέτρινη είσοδος του κάστρου
Εξωτερική άποψη του κάστρου
Λεπτομέρεια από πέτρινη πύλη στο εσωτερικό του κάστρου
Εξωτερική άποψη του κάστρου
Λεπτομέρεια από το εσωτερικό του κάστρου
Εξωτερική άποψη του κάστρου
Εξωτερική άποψη του κάστρου
ʼποψη πέτρινου καφενείου στα Ιωάννινα
Δημοτικό μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- ʼποψη του Μουσείου
Δημοτικό Μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- ʼποψη εξωτερικού χώρου
Λεπτομέρεια από πέτρινη καμάρα
Το τζαμί
Πέτρινο μονοπάτι που οδηγεί στο Μουσείο
Λεπτομέρεια από παλιά πέτρινη πόρτα
Δημοτικό Μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- ʼποψη εξωτερικού χώρου
Λεπτομέρεια από πέτρινη καμάρα
Δημοτικό Μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- ʼποψη Τζαμιού
Το τζαμί
Δημοτικό Μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- Λεπτομέρεια από το εξωτερικό
Δημοτικό Μουσείο, Τζαμί στα Ιωάννινα- ʼποψη της εισόδου
Το τζαμί
Φετιχιέ Τζαμί Ιωάννινα- Εξωτερική άποψη
Φετιχιέ Τζαμί Ιωάννινα- Εξωτερική άποψη
Πέτρινη πόρτα
Φετιχιέ Τζαμί Ιωάννινα- Λεπτομέρεια από το εξωτερικό
Πέτρινος τοίχος
ʼποψη του κάστρου από το Ιτς Καλέ
ʼποψη του κάστρου και του Τζαμιού
ʼποψη αρχοντικού του Μίσιου στα Ιωάννινα
Μονή Περιστεράς Δουρούτη- Προαύλιο της Μονής
Μονή Περιστεράς Δουρούτη- ʼποψη της Μονής
Μονή Περιστεράς Δουρούτη- Πηγάδι στο εσωτερικό της Μονής
Μονή Περιστεράς Δουρούτη- Λεπτομέρεια στο εσωτερικό της Μονής
Πέτρινο μονοπάτι
Μονή Περιστεράς Δουρούτη- ʼποψη της εισόδου της Μονής
ʼποψη της Μονής, Μονή Παναγίας Ζωοδόχου, Τζοντίλα, Ελεούσα
Λεπτομέρεια απο τη σκεπή της Μονής, Μονή Παναγίας Ζωοδόχου, Τζοντίλα, Ελεούσα
Πίσω μέρος της Μονής, Μονή Παναγίας Ζωοδόχου, Τζοντίλα, Ελεούσα
Είσοδος της Μονής, Μονή Παναγίας Ζωοδόχου, Τζοντίλα, Ελεούσα
Εξωτερική άποψη της Μονής Δουραχάνη
ʼποψη πέτρινης σκεπής, Ιωάννινα
ʼποψη εσωτερικού παραδοσιακού σπιτιού
ʼποψη εσωτερικού παραδοσιακού σπιτιού
ʼποψη εκκλησίας και καμπαναριού
ʼποψη πέτρινου σπιτιού
ʼποψη πέτρινου κτίσματος
ʼποψη πέτρινου σπιτιού
ʼποψη Ναού Αγίου Δημητρίου, Κληματιά
Τρούλος Μονής Σωσίνου, Καλαμάς
Εξωτερική άποψη Μονής Σωσίνου
ʼποψη κύριου Ναού, Παλιουρή
ʼποψη Μονής Πατέρων
Εξωτερική άποψη Μονής Πατέρων, Καλαμάς
Τρούλος, Μονή Πατέρων
ʼποψη πέτρινου σπιτιού στη Ζίτσα
ʼποψη καμπαναριού, Μονή Πατέρων
ʼποψη Μονής Προφήτη Ηλία, Ζίτσα
ʼποψη Μονής Προφήτη Ηλία, Ζίτσα
ʼποψη καμπαναριού Ναού Αγίου Δημητρίου, Κληματιά
ʼποψη απο το πίσω μέρος της Μονής, Μονή Πατέρων, Λίθινο Ζίτσας
ʼποψη της Μονής, Μονή Πατέρων, Λίθινο Ζίτσας
Λεπτομέρεια απο τη σκεπή της Μονής, Μονή Πατέρων, Λίθινο Ζίτσας
Είσοδος της Μονής, Μονή Πατέρων, Λίθινο Ζίτσας
Εξωτερική άποψη, Μονή Προφήτη Ηλία, Ζίτσα
Είσοδος της Μονής, Μονή Προφήτη Ηλία, Ζίτσα
Καμπαναριό, Μονή Προφήτη Ηλία, Ζίτσα
ʼποψη της Μονής, Μονή Παλιουρής
Εξωτερική άποψη της Μονής, Μονή Παλιουρής
Είσοδος της Μονής, Μονή Παλιουρής
Λεπτομέρεια της εισόδου της Μονής, Μονή Παλιουρής
Τοίχος της Μονής, Μονή Παλιουρής
ʼποψη Μονής Σωσίνου στον Παρακάλαμο
ʼποψη Μονής, Μονή Σωσίνου, Παρακάλαμος
Λεπτομέρεια, Μονή Σωσίνου, Παρακάλαμος
ʼποψη της Μονής, Μονή Σωσίνου, Παρακάλαμος
ʼποψη Μονής, Μονή Σωσίνου, Παρακάλαμος
Λεπτομέρεια απο τη πίσω μεριά της Μονής, Μονή Σωσίνου, Παρακάλαμος
ʼποψη σπιτιού
ʼποψη σπιτιού
ʼποψη σπιτιού

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Πέτρα
Υφαντική
Ασημουργία
Ξυλογλυπτική
Αγιογραφία - Ζωγραφική
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Ήπειρος
Ζαγόρι
Ιωάννινα
Κόνιτσα
Κράψη
Λάκκα Σουλίου
Πυρσόγιαννη
Τζουμέρκα
Τσεπέλοβο
Πέτρα: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

04/09/2007
ΤΑ ΕΡΓΑ ΠΟΥ ΚΑΤΑΣΚΕΥΑΖΑΝ

comitech

προεπισκόπηση εκτύπωσης

Σπουδαιότατα έργα έχουν χτίσει οι Ηπειρώτες μαστόροι της πέτρας στο διάβα των αιώνων. Αρχοντόσπιτα και απλά ταπεινά σπίτια, εκκλησιές μικρές και μεγάλες με επιβλητικά καμπαναριά, μοναστήρια, σχολεία, μύλους, λιοτρίβια, νεροτριβές, χάνια, βρύσες κ.ά.
Αλλά και γεφύρια μονότοξα ή πολύτοξα, μικρότερα ή μεγαλύτερα, χτισμένα κυρίως το 18ο και 19ο αιώνα, έργα φημισμένων Ηπειρωτών μαστόρων, αποτελούν καταπληκτικά αρχιτεκτονικά μνημεία, δείγματα μιας πλούσιας λαϊκής κληρονομιάς στον τομέα της τέχνης της πέτρας. Κατασκευές τέλειες, συμμετρικές, αρμονικά δεμένες με το τοπίο, σταθερές και ανθεκτικές στο χρόνο και στις πολύ δύσκολες καιρικές συνθήκες. Οι χτίστες και όταν ακόμα έγιναν πολλοί, γνώριζαν τέλεια την τέχνη τους. Γιατί τη δουλειά την μαθαίνανε από μικρά παιδιά και από την αρχή. Η προαγωγή σε κάθε βαθμίδα ήταν σταδιακή και κάτω από το άγρυπνο μάτι του πρωτομάστορα. Πέρα απ’ αυτό, επειδή έχτιζαν κατά ζευγάρια, ο έξω (ο καλύτερος) θα πρέπει να νοιαζόταν για το πώς χτίζει ο μέσα, γιατί έχτιζαν και έδεναν τον τοίχο μαζί.
Η ικανότητα του χτίστη δοκιμαζόταν και στις τρέχουσες κατασκευές και περισσότερο στα ψηλότερα σπίτια. Και ο απλός τοίχος για να χτιστεί καλά θέλει τέχνη, ιδίως στις διασταυρώσεις των μέσα και έξω λίθων: οι «μπατικές» πέτρες, που φτάνουν αρκετά πιο βαθειά από τη μέση του τοίχου, αλληλεπικαλύπτονται στις διαδοχικές στρώσεις, σα να σχηματίζεται μια κολώνα, ένα υποστύλωμα. Αυτά τα «δεσίματα» αυτές οι κολώνες, σε καλή δουλειά γινόταν ανά 1μ. ʼλλα δύσκολα σημεία ήταν οι «κολώνες» (οι στενοί λαμπάδες μεταξύ των παραθύρων), όταν ο τοίχος ήταν «βέργα» (δηλ. δεν δενόταν με άλλους κάθετους σ’ αυτόν), το τελευταίο «δέμα» ή «κούρσο», δηλαδή το ψηλό σημείο του τοίχου (γιατί οι πέτρες ανέβαιναν χέρι-χέρι με τους μαστόρους στην ίδια ανεμόσκαλα), ο προσδιορισμός της κλίσης της στέγης για τους αγράμματους και το «τσιβίκωμα» στο «πλάκιασμα» της στέγης. Πολλοί αγράμματοι μαστόροι είχαν αδυναμία στον υπολογισμό της κλίσης της στέγης, ενώ για τον πρωτομάστορα η «τσατή» ήταν «αέρα-παρασί» (= εύκολη δουλειά).
Πολλά από τα σπίτια, σύμφωνα και με την επιθυμία του ιδιοκτήτη, κοσμούσαν και με διάφορα λιθανάγλυπτα. Βρίσκονται στο νότιο τοίχο, στη «φάτσα», δεξιά και αριστερά από το τοξωτό υπέρυθρο της εξώπορτας. Ο σκοπός τους δεν ήταν μόνο να διακοσμήσουν το σπίτι ή να τονίσουν κάποιο στοιχείο του, αλλά άλλος, κυρίως συμβολικός. Έντονες ανάγλυφες μορφές ωοειδούς ανδρικού προσώπου, άγγελοι με τα φτερά ανοιγμένα, σταυροί, πουλιά με ανοιχτά φτερά. Το πρόσωπο είναι ο φύλακας άγγελος του σπιτιού. Ο σταυρός είναι καθαρά συμβολικό στοιχείο, αποτρεπτικό και φυλακτικό. Το πουλί είναι το περιστέρι, σύμβολο του καλού πνεύματος, σύμβολο ειρήνης.

Στην Ήπειρο κατά την Τουρκοκρατία κατασκευάστηκαν πολλά ακόμη κτίσματα, που δείχνουν ότι επιβίωσε η βυζαντινή τεχνική παράδοση και ικανότητα. Μεγάλες εκκλησίες με πολύπλοκους συνδυασμούς θόλων και τόξων και πλήθος μικρότερων με απλούστερους συνδυασμούς, μεγάλα και περίτεχνα αρχοντικά, πλήθος τζαμιών με θόλους και εκπληκτικούς μιναρέδες (μόνο στα Γιάννινα το 1856 ήταν 17 τζαμιά).

Οικισμοί καταπληκτικοί και χωριά πετρόχτιστα όπως Πυρσόγιαννη, Βούρμπιανη, Μόλιστα και άλλα στα Μαστοροχώρια, Αρίστη, Πάπιγκο, Τσεπέλοβο, Δίλοφο και όλα τα χωριά του Ζαγορίου, Συρράκο, Καλαρύτες και άλλα χωριά των Τζουμέρκων ή οικισμοί παραδοσιακοί στην περιοχή του Μετσόβου και του Πωγωνίου, με στεγασμένες πέτρινες καμαρωτές πόρτες, βρύσες, γκαλντερίμια, αποπνέουν μια αισθητική καταπληκτική που εναρμονίζεται πλήρως με το τοπίο και φανερώνουν τεχνίτες με άριστη αρχιτεκτονική κατάρτιση.

Εκκλησίες καταπληκτικές με πανέμορφα καμπαναριά όπως στη Φιλιππιάδα ο ʼγιος Βησσαρίωνας, στο Μιχαλίτσι ο ναός του Αγίου Νικολάου, στους Χουλιαράδες ο ναός της Αγίας Παρασκευής, στο Πάπιγκο ο ναός του Αγίου Βλασίου, στο Τσεπέλοβο ο ναός του Αγίου Νικολάου, στο Μονοδένδρι ο ναός του Αγίου Αθανασίου, στην Κόνιτσα ο ναός του Αγίου Νικολάου, στα Γιάννενα στο Αρχιμανδρειό και αλλού.

Μοναστήρια μεγαλόπρεπα, πραγματικές πνευματικές οάσεις, χώροι αντίστασης σε μια περίοδο πνευματικής φτώχειας, σε περιοχές προσιτές ή δύσβατες, υπέροχα στολίδια αρχιτεκτονικής. Μονή Κηπίνας, Βύλιζας στο Ματσούκι, Τσούκας, Προδρόμου στα Πλαίσια, Μουχουσίου κοντά στο χωριό Ραφταναίοι, Δουρούτης, Μεταμόρφωσης στο Σιστρούνι, Ρωμανού, Παναγιάς Τόσκεσι στην Αχλαδιά Λάκκας Σουλίου, Ζωοδόχου (Τζοντίλα) στην Ελεούσα, Προφήτη Ηλία στη Ζίτσα, Πατέρων στο Λίθινο Ζίτσας, Παλιουρής, Σωσίνου στον Παρακάλαμο, Βελλάς, ʼβελ στη Βήσσανη, Σέλτσου και Μακραλέξη στο Πωγώνι, Μολυβδοσκέπαστης, Κόκκινης Πέτρας στο Ανθοχώρι Μετσόβου, Αγίου Νικολάου στο Μέτσοβο και τόσα άλλα.

Καταπληκτικά δείγματα αρχιτεκτονικής αποτελούν επίσης και τα Τζαμιά, όπως για παράδειγμα αυτά που βλέπουμε στο Κάστρο των Ιωαννίνων.

Φυσικά δεν θα μπορούσε κανείς να μην αναφερθεί και στο ίδιο το Κάστρο, το οποίο ξεκινά τουλάχιστον από τον 13ο αι., εποχή που ο Μιχαήλ Γ΄ καθιστά τα Γιάννενα σπουδαίο εμπορικό και πολιτικό κέντρο της ευρύτερης περιφέρειας της Ηπείρου. Στα 1611, μετά την επανάσταση του Διονυσίου του Φιλοσόφου, οι καταστροφές μέσα και έξω από το Κάστρο είναι εκτεταμένες, για να ξαναχτιστεί αργότερα και να επισκευασθεί την εποχή του Αλή Πασά (1815), όπου παρατηρείται έντονη οικοδομική δραστηριότητα. Σίγουρα οι μαστόροι της πέτρας από την ευρύτερη περιοχή θα συμμετείχαν στην ανοικοδόμηση αυτή του Κάστρου με τους επιβλητικούς ημικυκλικούς και τετράγωνους πύργους, επάνω στο παλαιότερο βυζαντινό τείχος.

Όλα τα παραπάνω είναι πλέον αναμφισβήτητα ότι αποτελούν έργα του μυαλού και των χεριών των Ηπειρωτών μαστόρων.

Και στα Γιάννινα, το μεγαλύτερο αστικό κέντρο της Ηπείρου με ακτινοβολία σ’ ολόκληρο τον ελληνικό χώρο, οι περιφερόμενοι αυτοί μαστόροι ή άμεσοι απόγονοί τους, χτίζουν μεγάλα, πλούσια και περίτεχνα αρχοντικά, όπως του Σταύρου Ιωάννου (1802) και του Α. Μίσιου (1843). Χτίζουν παρ’ όλο που υπάρχουν μαστόροι στην πόλη, γιατί είναι σίγουρο πως η φήμη τουλάχιστον των Βουρμπιανιτών και των Ζουπανιωτών περιπλανωμένων μαστόρων είναι καλύτερη από των ντόπιων μαστόρων. Γι’ αυτό ο μαστρονικόλας Γεωργίου, που χτίζει το αρχοντικό του Μίσιου, βάζει με περηφάνια δίπλα στ’ όνομά του «βορμπιανίτης», όπως και θα ήταν γνωστός. Και αν ακόμη οι μαστόροι αυτοί δούλευαν πλέον μόνο στην πόλη, φαίνεται πως η φήμη ότι οι περιοχές τους έβγαζαν τους καλύτερους μαστόρους, ήταν ζωντανή και τη διατηρούσαν και οι ίδιοι με το έργο τους.