Αναζητήστε στην Πύλη

Σύνθετη αναζήτηση
 
Αρχική 18 Οκτωβρίου 2019
Πολιτισμός Μουσικοχορευτική παράδοση Οι άλλες πληθυσμιακές ομάδες Η μουσικοχορευτική παράδοση των Συρρακιωτών της Πρέβεζας Χοροί και στοιχεία της παράδοσης Ήπειρος Νομός Πρεβέζης

Ο τρίδιπλος χορός είναι έτοιμος να αρχίσει, γλέντι Συρρακιωτών στη Πρέβεζα
(Φωτογραφία: Αρχείο Γ. Πουλιάνου)
Συρρακιώτισες στη Πρέβεζα με παραδοσιακές φορεσιές
(Φωτογραφία: Αρχείο Γ. Πουλιάνου)
(Λεύκωμα Συρράκο: ένα ταξίδι στην Παράδοση, εκδ Νομαρχία Ιωαννίνων, Πνευματικό Κέντρο Συρράκου).
(Φωτογραφία: Αρχείο Αποστόλου Ι. Συγκούνα)

Ήχοι - Βίντεο
Δεν υπάρχουν αρχεία ήχου και βίντεο.

Σχετικοί Σύνδεσμοι
Δεν υπάρχουν σχετικοί σύνδεσμοι.

Άλλα Αρχεία
Δεν υπάρχουν αρχεία.
ΘΕΜΑΤΙΚΕΣ ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ
Εισαγωγή
Χοροί και στοιχεία της παράδοσης
ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΕΣ ΤΟΠΟΘΕΣΙΕΣ
Ήπειρος
Νομός Πρεβέζης
Χοροί και στοιχεία της παράδοσης: ΥΠΟΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ Ολες οι κατηγορίες
Δεν υπάρχουν υποκατηγορίες στη Θεματική Κατηγορία που επιλέξατε.

11/12/2007
Γενικά στοιχεία

Αρχείο Ελληνικού Χορού

© Αρχείο Ελληνικού χορού
προεπισκόπηση εκτύπωσης

του Ηλία Χ. Γκαρτζονίκα
Καθηγητή Φυσικής Αγωγής



Ο παραδοσιακός χορός ως μέσο έκφρασης, βρίσκει στους Συρρακιώτες ως σήμερα ένα σημαντικό πεδίο εφαρμογής, ενώ οι κάτοικοι συνεχίζουν την μακροχρόνια προσπάθεια διατήρησης των παραδομένων.

Αναπόφευκτη φυσικά είναι κάποια μορφή εξέλιξης, ιδίως από την στιγμή που γίνεται η μόνιμη εγκατάστασή τους στο καινούριο περιβάλλον, με τις πολλές επιρροές και τη γειτνίαση με πληθυσμούς άλλων ιδιαίτερων χαρακτηριστικών όσων αφορά στο ύφος και το ρεπερτόριο, αυτό που όμως παρατηρούμε είναι ότι αυτή επέρχεται ομαλά και με σταθερούς ρυθμούς.

Σε όλες τις περιόδους, ο χορός είναι βαθιά ριζωμένος στη ζωντανή λειτουργία της τοπικής κοινωνίας και των ατόμων που την απαρτίζουν, ενώ αναφέρεται σε όλες τις εκφάνσεις της κοινωνικής ζωής όπως στον έρωτα, την αγάπη, τον θάνατο, τον πόλεμο, την εργασία, την θρησκεία κα.

Οι αυστηροί κοινωνικοί κανόνες οι οποίοι πρότασσαν, το κοινό συμφέρον πάνω από την ατομική επιδίωξη, η κοινωνική διαστρωμάτωση (Ραφτάδες, Κτηνοτρόφοι), η μορφολογία του εδάφους με το ορεινό της περιοχής και την μεγάλη κατωφέρεια (αλλά και το πεδινό και παραθαλάσσιο αργότερα), η ένδοξη μακραίωνη ιστορία, η βαριά φορεσιά, οι δύσκολες καιρικές συνθήκες, η οικογενειακή δομή με τον άντρα σε θέση εξουσίας και την γυναίκα ουσιαστικά σε θέση υποταγής, η οικονομική κατάσταση των κατοίκων με τις μεγάλες αντιθέσεις, είναι μερικά από τα στοιχεία που προσδίνουν το ύφος αυτό στη μουσική και το χορό και κληροδοτούνται και μετά την εγκατάσταση στην Πρέβεζα.

Στο πέρασμα των αιώνων καινούρια στοιχεία προστέθηκαν ως αποτέλεσμα της μεγάλης ανάπτυξης του εμπορίου, των μετακινήσεων και των πολύμορφων επαφών, εντός και εκτός Ελλάδας. Πολλά από τα στοιχεία αυτά πριν αφομοιωθούν από τους ντόπιους, αναμίχτηκαν με τα ήδη υπάρχοντα και επεξεργάστηκαν σε πάμπολλα φίλτρα . Έτσι αποτέλεσαν στοιχεία της αργά εξελισσόμενης Παράδοσης των Συρρακιωτών της Πρέβεζας.

Οι χοροί σε γενικές γραμμές είναι αργοί, δωρικοί και λιτοί, ενώ το ύφος τους είναι βαρύ, σοβαρό και επιβλητικό.
Για το λόγο αυτό απαιτούν ιδιαίτερη χορευτική ικανότητα.
Αξιοσημείωτο ερώτημα είναι το κατά πόσο το γεγονός της συνύπαρξης από τη μια της «κλειστής» κοινωνίας και από την άλλη της έντονης εμπορικής δραστηριότητας και επαφών σε Ελλάδα και εξωτερικό , επηρέασε το χορευτικό ύφος και τρόπο.
Αυτό που σε γενικές γραμμές μπορούμε να αναφέρουμε είναι ότι δεν επηρεάστηκε σημαντικά, εκτός του ρεπερτορίου των τραγουδιών, που εμπλουτίστηκε.

Όμως τα «φερτά» τραγούδια δεν άλλαξαν τα ως τότε δεδομένα, αλλά προσαρμόστηκαν και στη συνέχεια αφομοιώθηκαν στο Συρρακιώτικο ύφος και στις υπάρχουσες χορευτικές ιδιαιτερότητες των Συρρακιωτών.
Έτσι με τον καιρό, αυτά που άντεξαν στο χρόνο, αποτέλεσαν μέρος της μουσικοχορευτικής παράδοσής τους.

Επίσης παρατηρούμε ότι οι επαφές των «ραφτάδων» επηρεάζουν σε ένα μικρό σημείο τον ρυθμό που χορεύουν αφού αυτός είναι λίγο πιο έντονος. ʼλλωστε και οι μουσικοί τα διαχώριζαν σε «ραφτάδικα» και «βλάχικα».

Οι κυριότεροι χοροί που συναντώνται είναι οι χοροί στα τρία, οι συρτοί στα δύο, τα τσάμικα, ο συγκαθιστός και οι χοροί στο βήμα του Γιανν’ Κώστα.
Είναι κυκλικοί, εκτός του συγκαθιστού που είναι ελεύθερος στο χώρο.
Η αναφορά μας θα γίνει, κατά κύριο λόγο, για το διάστημα από την αρχή του 20ου αιώνα ως σήμερα.

Παρατηρήσεις: σημειώνουμε την σχεδόν παντελή έλλειψη χορού με «τριαράκια», όπως τους ονομάζουν οι χοροδιδάσκαλοι (π.χ. γύρισμα Δερβέναγα, Τασιά κ.α.), κάτι που δεν παρατηρείται στους χορούς των βλαχόφωνων της Ελλάδας, ιδίως στους αντικριστούς.

Επίσης, σημαντική έλλειψη τραγουδιών της ξενιτιάς, παρ ότι το εμπορικό δαιμόνιο των Συρρακιωτών ήταν ιδιαίτερα αναπτυγμένο. Ίσως να οφείλεται -κατά την κ Ε. Φωτιάδου- στο ότι οι έμποροι ξαναγυρνούσαν και σπάνια διέμεναν μόνιμα μακριά από τον τόπο καταγωγής.

Στις ιδιαιτερότητες συγκαταλέγεται και το γεγονός ότι υπάρχουν χοροί που έχουν γύρισμα σε άλλον χορό, κάτι που δεν είναι σύνηθες στον Ηπειρώτικο χώρο.

Σήμερα, από τις νεότερες γενιές, χορεύονται λίγο πιο γρήγορα και η λαβή πολλές φορές είναι από τις παλάμες στο ύψος των ώμων, με λυγισμένους τους αγκώνες (στα πανηγύρια και τα γλέντια παραμένει συνήθως κάτω, εκτός των πρωτοχορευτών).